mahdishata

شبهه :

با اينکه گفته مي شود قرآن کتاب جاوداني و جهاني است اما به عربي نازل شده و براي ديگران فايده ندارد.



پاسخ :

قرآن كريم پس از چندين مرتبه صراحت‌گويي،[1] يكي از ويژگي‌هاي خود را زبان عربي دانسته است، و از مهم‌ترين نظريه‌هايي كه در زمينه زبان قرآن كريم عرضه شده است عرفي بودن زبان قرآن است، به اين معنا كه قرآن به زبان عربي قوم پيامبر اسلام يعني مردم حجاز نازل شده است و بر اين اساس بايد در بيان مقاصد از الفاظ و تعابير آنان بهره گرفته و از قواعد دستور زبان آنان (عربي) پيروي كرده باشد، نه آن‌كه با الفاظ و تعابير جديد يا در قالب قواعد جديدي سخن گفته باشد».[2] در تأييد اين نظريّه ادلّه و شواهد فراواني وجود دارد كه اينك مهم‌ترين آنها را مي‌آوريم:

الف. عقل: مسلّم است كه خداي تعالي حكيم است و لازمه حكمتش آن است كه كارهاي پسنديده انجام دهد و از كارهاي ناپسند دوري كند. يكي از كارهاي ناپسند آن است كه وقتي كسي با مخاطبش سخن مي‌گويد، به زبان نامعهود و ناآشنا با مخاطبش سخن گويد يا الفاظ را در قالب زباني و فرهنگي جز آنچه در ميان آنان رايج است، به كار برد.[3]

ب. سيره عقلا: صرف نظر از آن‌كه به لحاظ عقلي تكلّم به زبان نامعهود و ناآشنا با مخاطبان ناپسند و قبيح است، از خداي حكيم سر نمي‌زند، سيره عقلا در هر عصر نيز همواره چنين بوده است كه به منظور القاي مقاصد خود به زباني كه معهود مخاطبان بوده باشد سخن گفته‌اند، حتّي آنان كه به زبان مخاطبان خود آشنايي نداشته‌اند، تلاش كرده‌اند كه يا نخست به فراگيري زبان آنان روي بياورند و سپس به تفهيم مقاصد خويش به آنان بپردازند يا از كساني كه زبان را مي‌دانند، براي اين امر كمك بگيرند. بنابراين خداي بزرگ كه در رأس عقلاي عالم است. به طريق اولي بايد با مخاطبان خود به زبان معهود آنان مقاصد خويش را القاء كند.[4]

ج. قرآن: ملاحظه آيات قرآني و تفاسيري كه مفسران پژوهشگر بر آنها نوشته‌اند، نشان مي‌دهد، در قرآن هيچ واژه‌اي نيست كه در زبان قوم رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله ـ نبوده باشد يا جمله‌اي نيست كه در غير قالب زباني و فرهنگي آن قوم بوده باشد. علاوه بر اين بسياري از آيات قرآن بر نزول آن به زبان قوم پيامبر اسلام ـ صلي الله عليه و آله ـ دلالت دارد. از جمله: «كِتابٌ فُصِّلَتْ آياتُهُ قُرْآناً عَرَبِيًّا لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ وَ لَوْ جَعَلْناهُ قُرْآناً أَعْجَمِيًّا لَقالُوا لَوْ لا فُصِّلَتْ آياتُهُ ءَ أَعْجَمِيٌّ وَ عَرَبِيٌّ»[5] (اين) كتابي است كه آياتش به صورت خوانش عربي براي مردمي كه (آن را) مي‌فهمند، بيان شده است و اگر آن را خوانش غيرعربي مي‌كرديم، مي‌گفتند: چرا آياتش (به زبان ما) بيان نشده است. آيا آن غير عربي باشد و حال آن‌كه (زبان ما) عربي است. چنان‌كه ملاحظه شد، قرآن تصريح دارد كه غرض از نزولش آن است كه قوم پيامبر اسلام آن را بفهمند و در آن انديشه كنند و بديهي است لازمه اين امر آن است كه قرآن به زبان معهود آنان باشد، به همين رو خداي تعالي فرمود: ما آن را خوانش عربي كرديم، بلكه آن را بفهمند. آيه علاوه بر آن‌كه صراحت بر اين معنا كه قرآن به زبان قوم پيامبر اسلام ـ صلي الله عليه و آله ـ نازل شده، حاوي نوعي استدلال نيز بر اين معناست. توضيح آن‌كه چنانكه گوينده‌اي با مخاطبان خود به زبان ناآشنايشان سخن بگويد، به طور طبيعي با اين اعتراض آنان مواجه خواهد شد كه چرا به زبان خودمان با ما سخن نمي‌گويي. چنين اعتراضي در خصوص قرآن نيز چنانچه به زبان قوم رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله ـ نازل نشده بود، قابل طرح است. چنان‌كه در آيه شريفه آمده است، آنان مي‌گفتند: چرا قرآن (به زبان ما) بيان نشده است؟ چرا در حالي كه ما عرب هستيم، قرآني كه براي ما نازل شده، به زبان غير عربي است؟ در حالي كه قرآن يكي از مهم‌ترين پديده‌هاي تاريخي است و انگيزه‌هاي فراواني براي نقل چنين اعتراضي در خصوص آن وجود داشته است، هيچ كس در تاريخ اين اعتراض را از قوم پيامبر اسلام ـ صلي الله عليه و آله ـ نقل نكرده است، و از اين عدم اعتراض روشن مي‌شود كه قرآن به همان زبان رايج و معهود خودشان نازل شده است. اين آيه، زبان قرآن را عربي خوانده و اعجمي بودن آن را انكار كرده است. اين دو واژه بر معنايي ژرف‌تر و گسترد‌تر از نوع واژگان دلالت دارد، يعني عربي بودن قرآن و اعجمي نبودن آن تنها به اين معنا نيست كه نوع واژگان قرآن عربي است و مثلاً فارسي و رومي حبشي و نظاير آنها نيست، بلكه بر اين معنا نيز دلالت دارد كه زبان قرآن قابل فهم براي آنان است و از هرگونه گنگي خالي است،[6] به همين رو راغب مي‌نويسد: «عربي به معناي سخن شيوا و آشكار است» در مقابل اعجم كسي كه در زبانش نوعي گنگي است، چه عرب باشد يا غير عرب، و اين به آن جهت است كه عرب از (زبان) عجم (غير عرب) كم مي‌فهمد.[7]

د. حديث: امام سجاد ـ عليه السّلام ـ فرمود: «انَّ القران نزل بلغه العرب فهو يخاطب فيه اهل اللسان بلغتهم...»[8] قرآن به زبان عربي نازل شده است، از اين رو در آن با اهل زبان به زبانشان سخن مي‌گويد و در حديث ديگري از امام رضا ـ عليه السّلام ـ آمده است: «قال ابن السّكيت لِاَبي الحسن الرضا ـ عليه السّلام ـ : لِماذا بَعَثَ اللهَ تعالي موسي بن عمران بِيَدِه البيضا و العصا، و آله السحر، و بعث عيسي بالطّب، و بعث محمّداً بالكلام و الخطب؟ فقال له ابو الحسن ـ عليه السّلام ـ : اِنّ الله تعالي لمّا بعث موسي ـ عليه السّلام ـ كان الاغلب علي اهل عصره السحر فاتاهم من عندالله تعالي بما لم يكن (مِن) عند القوم و في وُسعهم مثله، و بما ابطل به سحرهم و اثبت به الحجّه عليهم، و اِنّ الله تعالي بعث عيسي ـ عليه السّلام ـ في وقت ظهرت فيه الزمانات و احتاج الناس الي الطّب فاتاهم من عندالله بما لم يكن عندهم مثله، و بما احيي لهم الموتي و ابرء الاكمه و الابرص باذن الله، و اثبت به الحجّه عليهم، و ان الله تبارك و تعالي بعث محمّدا ـ صلي الله عليه و آله ـ في وقت كان الاغلب علي اهل عصره الخطب و الكلام و اظنه قال و الشعر فاتاهم من كتاب الله عزّوجل و مواعظه و احكامه ما ابطل به قولهم و اثبت به الحجه عليهم فقال ابن السكيت: تا الله مارأيت مثلك اليوم قط فما الحجه علي الخلق اليوم فقال ـ عليه السّلام ـ : العقل تعرف به الصادق علي الله فتصدقه، وَ الكاذب علي الله فتكذبه، فقال ابن السكيت و هذا و الله الجواب».
ابن سكيت كه اصحاب امام رضا ـ عليه السّلام ـ است از حضرت راجع به تفاوت معجزه حضرت موسي و عيسي ـ عليهما السّلام ـ و حضرت محمّد ـ صلي الله عليه و آله ـ سؤال مي‌كند در جواب مي‌فرمايد: معجزه حضرت موسي كه عصا بود چون سحر و جادو در زمانش خيلي رشد كرده بود ومعجزه حضرت عيسي كه شفاء و مرده زنده كردن بود چون علم طب پيشرفت كرده بود و معجزه پيامبر اسلام كه قرآن بود چون فصاحت و بلاغت در زمانش رشد كرده بود... «پس در مقابل فصاحت و بلاغت عرب بايد قرآن با زبان عربي طبق فصاحت آنها نازل مي‌شد».[9]
ه‍ . امتيازات زبان عربي: كامل‌ترين و جامع همه زبان‌ها به تصديق زبانشناسان،[10] از امام ـ عليه السّلام ـ راجع به آيه «بِلِسانٍ عَرَبِيٍّ مُبِينٍ» سؤال كرد، امام ـ عليه السّلام ـ فرمود: زبان عرب مي‌تواند مدلول ساير زبان‌ها را روشن سازد ولي ساير زبان‌ها مدلول زبان عربي را روشن نمي‌كنند.[11] (بديهي است هيچ زباني مثل عربي از جهت كثرت واژه و مفاهيم فصاحت و بلاغت بديع نخواهد بود).
ي. مزيّت زبان قرآن در تفاوت معناي واژه‌هاي همگون: اعجاز بياني قرآن همين است كه تمام ويژگي‌ها و نكات گوناگون واژه‌ها را رعايت نموده است.[12] به علاوه كلماتي كه در عربي جديد ديده مي‌شوند فقط در تصريفات (تغيير هيئت مثلاً ضَرَّ بشود اَضَرَّ) جديد هستند نه از ريشه. بنابراين همه لغت‌ها به جزء لغت عرب رو به نابودي هستند كه آن نيز به بركت قرآن، زنده و جاويد، پير و فرسوده نمي‌گردد[13].

پی نوشتها:
[1] . قرآن كريم، سوره‌هاي نحل، آيه 103، و سوره شعراء، آيه 195، و سورهفصلّت، آيه 44، و سوره يوسف، آيه 2، و سوره رعد، آيه 37، و سوره طه،‌ آيه و...
[2] . درآمدي برتاريخ‌نگاري قرآن، جعفر نكونام، نشر هستي‌نما، چاپ اوّل،‌ الهادي، 1380، ص 57، با كمي تغيير.
[3] . همان، ص 58.
[4] . همان، ص 58.
[5] . سوره فصلت، آيه 44.
[6] . همان، ص 61ـ58، (منظور كتاب «درآمدي بر تاريخ‌نگاري قرآن» است).
[7] . معجم مفردات الفاظ القرآن، اسماعيليان قم، 1382، ه‍ قرآن، ص 340، ذيل عرب و نيز ماده عجم.
[8] . بحار، علاّمه مجلسي، مؤسسه الوفاء، بيروت، الطبقه الثانيه، 1403 ه‍‍ ‍،1980، م، ج 45، ص 296 و «درآمدي بر تاريخ گذاري قرآن» ص 62.
[9] . تفسير نورالثقلين، ج 1، ص 43، به نقل از عيون الاخبار الرضا ـ عليه السّلام ـ ، ذيل آيه 23 سوره بقره.
[10] . تفسير نمونه، ناصر مكارم شيرازي، دارالكتب الاسلاميّه، چاپخانه مدرسه امام اميرالمؤمنين، قم 1364، ج 13، ص 113.
[11] . ترجمه تفسير الميزان، محمّد حسين طباطبايي، بنياد علمي و فكري علاّمه، چاپ 128، 1363، ج 15، ص 510.
[12] . علوم قرآن، محمّد جواد اسكندرلو، (تقريرات درس آيت‌الله معرفت) سازمان حوزه‌ها و مدارس علميه خارج از كشور، چاپ اوّل، 1379 ه‍ ش، ص 197.
[13] . علوم قرآن، محمّد جواد اسكندرلو، (تقريرات درس آيت‌الله معرفت) سازمان حوزه‌ها و مدارس علميه خارج از كشور، چاپ اوّل، 1379 ه‍ ش، ص 197.

خرید پستی : هدهد نرم افزار قرآنی نونهالان

يادشهيد

حرف شوما کامل و درست ولی منم میخاستم یه چی بگم:
قرآن معجزه بودنش یه دلیلش اینه که چی؟ روی وزنو آهنگه خدا هم خواست پشت دست بزنه توی دهن اون عربای سوسمارخور ملخ خور اومد توی بدترین جای دنیا مثل شبه جزیره عربستان بین زبون نفهم ترین آدما که سر یه شتر 40 سال آدم کشتن پیغمبر آورد و در زمانی قرآن را آورد که شعر عرب خیلی معروف بود
از طرفی هم زبان عربی زبانی بسیار فصیح وظریف می باشد به خاطر همین توی اینچنین شرایطی قرآن رو بهعربی نازل کردخدا
من سعی کردم خلاه بگم بازم ببشیدا

sajedeh

سلام،آیا دیگران که غیر از این فکر میکنند یعنی میگویند چرا قرآن به زبان عربی است.به چه زبان دیگری میتوانست باشد وقتی که پیامبر خود عرب زبان بوده و بیشتر مردم آن زمان عرب زبان بوده اند.

امضای sajedeh

یا مهدی ادرکنی

m_mehdi_yr

آیه های 198 تا 201 سوره شعرا و تفسیر المیزان چیز دیگه ای میگه چرا ؟
بالاخره چی درسته تفسیر شما یا متن قران ؟

خادم الزینب

یعنی چی زبان عربی فصیح بوده ؟
خب طبیعیه هر کسی زبان خودش براش قابل فهم تره .. یه نوشته عربی بذارن جلومون بهتر میتونیم متوجه شیم یا فارسی ؟؟
اینطور که نوشته شده یعنی یه جورایی میخواستن دهن عرب ها رو ببندن !
یعنی فقط قرآن برای عرب ها نازل شده بود ؟

امضای خادم الزینب

سایه ات را از مدارِ روسیاهان بر مدار

ماه از شب بر نمی دارد نگاهِ خویش را...

چیزی و نفهمیدی منکرش نباش...

skyzare

با سلام .

با وجود این که عربی نازل شده این همه مخالف و لجبازی رو با پیامبر زمان خودشون کردند نتیجه اش هم این شده که تعداد کثیری از عرب ها سنی هستند حالا اگه غیر عربی بود که دیگه معلوم نبود چی میشد

این جا هم گفته :

امضای skyzare

امام علی میفرماید : بهترین میراٍث پدر برای فرزند ادب است

ویژگی های خانواده سالم - راه های ابراز محبت به همسر

ویژگی های خانواده سالم - مصادیق احترام

ویژگی های خانواده سالم - مصادیق بی احترامی

بررسی مسائل جنسی در زندگی زناشویی

رابطه دختر و پسر قبل از ازدواج

خادم الزهرا

خوب شما غصه اونو نخورین.
خداوند مگر قادر نبودن زبان عربای سوسمار خور رو مثلا انگلیسی قرار بدن و قرآن رو هم به زبان انگلیسی فصیح(!)نازل کنن؟

بازم کاملا نظراتم شخصیه:
وقتی که سر کلاس زبان قرآن نشستم؛و استاد فقط برای تفسیر و معنای _بسم الله الرحمن الرحیم_ یک ساعت و نیم وقت گذاشتن و آخرسر هم فرمودن حق مطلب رو ادا نکردم(!)متوجه شدم.
یعنی فهمیدم علم من هنوز خیلی ناقصه که بفهمم منظور خداوند از این آیه چی بوده.

حتی یکی دیگر از اساتید فرمودن که قرآنی که در دست ماست انگار فقط یک سری تیتر هست که قرآن پژوه ها تازه بعد از اینکه این همه خودشونو کشتن تازه به تفسیر های متفاوتی رسیدن .
فکر کنین قرآنی که حضرت علی (,)جمع آوری کرده بودن ،همراه با تعویل و تفسیرآیات در زیرش بوده که اگر الان در دست ما بود شاید بهتر می تونستیم عظمت قرآن به زبان عربی رو درک کنیم.

مسئله بعدی آهنگ و صوت و لحن قرآن هست.
حالا دوستانی که در زمینه تلاوت کار کرده باشن می دونن که بحث عمیق و کسترده ای هست.
ما دستگاه های مخلف دارین در زمینه تلاوت وحتی عرب ها اونقدر آیات آهنگین بودن که گفتن پیامبر داره شعر می گه.که برای اینکه ثابت بشه آیات وحی از جانب خئاست حضرت اصلا استعداد شعر گویی نداشتن و حتی شعر هایی رو هم که دوست داشتن از شاعران دیگه نمی تونستن کاما حفظ کنن.

علاوه براین آیات قرآن در کنار هر عبارت عربیه دیگه کاملا مشخص می شه.
حالا فکر کنین به زبان انگلیسی بود.
چه جوری می شد این حالت رمز گونگی قرآن رو ایجا کرد.
اگر کمی با زبان عربی آشنا بشین متوجه پیچیدگیش می شین.
شما سخت ترین زبون دنیا روهم که بگین به پیچیدگی عربی فکر نکنم باشم و همین مسئله هم یکی از دلایلی هست که باعث جلوگیری از تحریف قرآن شده.

امضای خادم الزهرا

شنیده ام که گفته ای که شیعیان مرا به قدر آب هم طلب نمی کنند!
از این سخن دلم شکست،
بدون آب می توان حیات را به لطف حق به سر نمود ...
ولی بدون تو نمی توان ممات هم طلب نمود! ...


امیرالمومنین علی-علیه السلام-(مردترین مرد دنیا)

يَا دُنْيَا هَيْهَاتَ! غُرِّى غَيْرِى، لَا حَاجَةَ لِى فِيكِ، قَدْ طَلَّقْتُكِ َلَاثاً لَا رَجْعَةَ فِيهَا

ای دنیا هرگز مباد! غير مرا بفريب، كه مرا در تو هيچ نيازي نيست، تو را سه طلاقه كرده‌ام تا بازگشتی نباشد...

لیلا53

فکر کنم خواستن به این ایرانی ها ی همت بدن که به جز زبان خودشون ی زبان دومی هم یاد بگیرند


شوخی کردم ولی

می دونستید ایرانی ها تنها کسانی هستند که فقط و فقط به فارسی حرف می زنند

و زبان دیگه ای رو بلد نیستند

البته سو تفاهم نشه

ولی ما که توی عربستان بالای کوه حرا رفته بودیم این رو شنیدم

دوتا عرب زبان با چند تا خارجی حرف می زدند از ما سوالی کرد

به انگلیس ما نفهمیدیم
بعد عربی گفت بازم نفهمیدیم

مرده عصبانی شد به فارسی به بغل دستیش گفت این ایرانی ها فقط فارسی بلد هستند و زبان دیگه ای رو نمی دونند

خیلی خجالت کشیدم

ولی خوب چی میشه کرد

تازه توی سوریه هم که بودیم کنارمون ی خانم معلم زبان عربی نشسته بود

اون بنده خدا هم عربی بلد نبود
وقتی ازش پرسیدیم چرا بلد نیستی شما که معلم هستید

گفت ما فقط کتاب عربی درسی رو یاد می گیریم

و حرف زدنش سخته
چون لهجه دارن

ولی تورو خدا شما ها جوان ها برید و خوب یاد بگیرید حیف نیست

ما حتی معنی قران رو هم باید از روی کتاب بخونیم

خیلی درد ناکه

نه ؟

امضای لیلا53

من که از مینای عشقت مست مستم یا علی

لاف یکرنگی زنم چون حق پرستم یا علی

شعله عشق تو و بغض عدویت دائما

گشته مانوس دلم جانم فدایت یاعلی

خادم الزینب

ممنون از نظرات دوستان :



ولی با همه این توضیحات فکر میکنم جواب پایین خلاصه و مفید و کامل بیان شده :

نزول قرآن به زبان عربى با توجه به مخاطبان نخستین و شخص پیامبر(ص) (که عرب زبانند) یک جریان طبیعى است. هر سخنور و دانشمندى مطالب خویش را با زبان مخاطبان خود بیان مى‏کند یا مى‏نویسد، مگر آن که پیمودن چنین مسیرى طبیعى به دلایلى، غیر ممکن باشد یا در پیش گرفتن رویّه‏اى دیگر ضرورى به نظر برسد.
خداوند در ارسال پیامبران و ابلاغ پیام‏هاى خویش همین رویه را تأیید کرده و به کار گرفته است: "و ما أرسلنا مِن رسول إلاّ بلسان قومه لیبیّن لهم فیضلّ اللَّه مَن یشاء و یهدى مَن یشاء و هو العزیز الحکیم؛ ما هر فرستاده‏اى را با زبان مردمش فرستادیم تا بتواند حقایق را براى آنان به روشنى بیان کند. پس خداوند هر کس را بخواهد، گمراه و هر کس را بخواهد، هدایت مى‏کند و او شکست‏ناپذیر و فرزانه است".(1)
رسولان الهى هم پیام را با زبان قوم و مخاطبان خویش مى‏آورند و هم معارف را متناسب با سطح فرهنگى و علمى آنان بیان مى‏کنند. بنابراین اگر قرآن به زبانى غیر از زبان عربى بود، جاى آن داشت که از حکمت نزول قرآن به آن زبان سؤال شود که چرا با این که مخاطبان عرب بودند قرآن به زبان دیگرى که مردم آن زمان نمى‏فهمیدند نازل شد. پس نزول قرآن به زبان عربى در درجه اوّل امرى طبیعى است
ثانیاً قرآن که به زبان عربى نازل شد، جلوى بهانه‏گیرى‏هاى اعراب آن زمان را گرفت، چون اگر قرآن به زبان غیر عربى بر آنان نازل مى‏شد، بهانه آنها این بود که این کتاب براى ما قابل فهم نیست. در سوره فصلت مى‏فرماید: "و اگر آن کتاب را به زبان عجمى قرار مى‏دادیم مى‏گفتند چرا آیاتش براى ما قابل فهم نیست".(2)
ثالثاً ملت اعراب دست کم اعراب معاصر زمان پیامبر(ص) نزول قرآن را از سوى فردى غیر عرب نمى‏پذیرفتند و اگر مثلاً پیامبر ایرانى بود و قرآن او به زبان فارسى بود، اعراب زیر پذیرش آن نمى‏رفتند.
در سوره شعراء آیه فرموده است: "و لو نزلنا على بعض الاعجمین فقرأه علیهم ما کانوا به مؤمنین؛ اگر قرآن را بر شخصى غیر عرب نازل مى‏کردیم اعراب آن را نمى‏پذیرفتند".(3)
--------------------------------------------------------------------------------------------------
پى‏ نوشت‏ها:
1. ابراهیم (14) آیه 4.
2. فصلت (41) آیه 24.
3. شعراء (26) آیه 198

امضای خادم الزینب

سایه ات را از مدارِ روسیاهان بر مدار

ماه از شب بر نمی دارد نگاهِ خویش را...

چیزی و نفهمیدی منکرش نباش...

لیلا53

ستت درد نکنه

خوب بود

امضای لیلا53

من که از مینای عشقت مست مستم یا علی

لاف یکرنگی زنم چون حق پرستم یا علی

شعله عشق تو و بغض عدویت دائما

گشته مانوس دلم جانم فدایت یاعلی

خرید پستی : قلم هوشمند قرآنی بصیر با کیف طرح چرم (حافظه 8 گیگ)