شما در انجمن های ما ثبت نام نکرده اید یا هنوز وارد نشده اید . در صورتی که عضو نیستید همین حالا ثبت نام کنید.    
انجمن مذهبی ، فرهنگی و سیاسی نورآسمان

Help

فروشگاه طب اسلامی ، سنتی ، موادآرایشی ، بهداشتی و پوستی ارگانیک اسرار الشفاء


بازگشت   انجمن مذهبی ، فرهنگی و سیاسی نورآسمان > اسلام > اهل بيت (عليهم السلام) > پیامبر اکرم(ص)


پاسخ
 
LinkBack ابزارهای موضوع جستجو در موضوع نحوه نمایش
قدیمی 31-07-2011, 09:02   #1
کاربر تازه کار
 
eiman5 آواتار ها
 
تاریخ عضویت: Jul 2011
نوشته ها: 86
Thanks: 47
Thanked 134 Times in 57 Posts
Post جاهليت

جاهلیت





اصطلاح جاهلی ت، بنابر نظر بیشتر مفسرین به دوره و فرهنگ عرب پی ش از بعثت پیامبر، خصوصاً دورة فترت بین حضرت عیسی(ع) و حضرت محمد(ص) که در آن هیچ پیامبری فرستاده نشده است و شرک و تاری ک‌اندی شی در آن غلبه داشته است، اطلاق می ‌گردد. اما چنی ن نی ست که جاهلی ت، سراسر کفر و شرک و خرافات بوده باشد، بلکه گاه رسم‌های نی ک و اخلاق حسنه و اندی شة توحی دی ، مخصوصاً مکتب خاصی از آن که ایی ن حنی ف ی ا حنی فی ت نامی ده شده است، در بطن فرهنگ شرک‌آلود عرب جای داشته است. ایمان اقلی ت معدود به الله و معاد و انجام بعضی شعائر و سنن ابراهی می نظی ر ختنه و حج، در دورة جاهلی ت سابقه داشته است و در کنار ستاره‌پرستی و توجه به انواع بتواره‌ها و توتم‌ها اعم از جمادی ، گی اهی و حی وانی ، گاه رسوم اجتماعی پی شرفته انسانی مانند پناه دادن، هم‌پی مانی ، بی عت، اکرام عمی ق به مهمان و اهتمام به مکارم اخلاق چون جود و سخا و حلم و مروت وجود داشته است. چنانکه حدی ثی از رسول‌الله(ص) به این مضمون نقل شده است: «ی عمَل فِی الاِسلام بفضائلِ الجاهلی هِ: در اسلام به فضایل عصر جاهلی ت عمل می ‌شود».[1]
دکتر عباس زری اب دربارة وجه تسمی ه جاهلی ت می ‌نوی سد: «چنانکه گولدزی هر در مطالعات اسلامی [2] به تفصی ل بی ان داشته است، مقصود از جاهلی ت، نادان نی ست. گولد زی هر با استناد به شواهد، جهالت را در برابر حلم می ‌داند. مسلم است که جاهلی ت در برابر اسلام است، بنابراین، مقصود از جاهلی ت در قرآن، عصری است که با تمام موازی ن و ارزش‌های اخلاقی و دی نی و فرهنگی درست در مقابل اسلام بوده است»[3]. وی از قول جواد علی می ‌نوی سد که در قرآن‌کری م[4] گاه هست که جاهل به معنای نادان نی ست، بلکه انسان متکبر خود‌رای است. زندگی عرب‌های شهرنشی ن و اعراب بادی ه نشی ن عصر جاهلی ، زندگی بدوی شبانی و دامداری قبی له‌ای بسته‌ای بود و به گفتة حضرت علی (ع) حتی ی ک نفر که سواد خواندن و نوشتن داشته باشد می ان آنان پی دا نمی ‌شد[5] و اعتقاد به سرنوشت لایتغی ر و دخالت ارواح شری ر و از آنجا توسل به کهانت و فال و زجر و طی ره و هاتف و جن و انواع قرعه‌کشی ‌های قمارگونه می ان آنان رواج داشت. شأن زن در حد اشی اء و جانوران بود و هنگام حی ض او را طرد می ‌کردند ی ا به انواع شبه طلاق‌ها او را بلاتکلی ف و در حالتی که نه همزی ستی بود و نه طلاق نگاه می ‌داشتند و به او ارث نمی ‌دادند حتی خود او را به ارث می ‌بردند و چنانکه مشهور است بعضی از آنان دختران خود را زنده به گور می ‌کردند و اگر هم او را زنده می ‌گذاشتند، مرگ زودرس او را سعادتی برای خود می ‌شمردند. قرآن کریم برای زن که در عصر جاهلی از ارث محروم بوده است، سهمی از می راث به اندازة نصف مرد مقرر می ‌دارد.[6] کسانی که از موقعی ت اجتماعی رقت‌انگی ز و غی ر انسانی زن در عصر جاهلی اطلاع ندارند، با تکی ه به ارزش‌ها و عملکرد امروزه و حقوق عرفی ، انتقاد می ‌کنند که چرا سهم‌الارث زن به اندازة مرد نی ست، غافل از آنکه در جهان باستان، حتی در حوزة ادی ان، غالباً زنان ارث نمی ‌برده‌اند و حکم الهی در قرآن، ی ک گام بزرگ در اصلاح وضع زنان بوده است. چنانکه پی شتر هم اشاره شد، اصولاً زن و نی ز نوزاد دختر در جامعة جاهلی بسی ار نامحبوب بوده است.[7] مخصوصاً اگر توجه کنی م که رسم زنده به گور کردن دختران نوزاد در عصر جاهلی سابقه داشته است و در قرآن اکی داً نهی شده است[8] و اختی ار نامحدود و استبداد مردان را در عصر جاهلی که بارها زن را طلاق می ‌داده‌اند و هر بار قبل از پایان ی افتن عده رجوع کرده بدی ن وسی له زن را آزار می ‌دادند، محدود می ‌سازد و طلاق را فقط به دوبار محدود می ‌نماید[9] و برای بازگشت شوهر به همسر خوی ش پس از طلاق سوم مقرراتی نسبتاً سخت مقرر می ‌دارد.[10] از طلاق بدتر، شبه طلاق‌های عصر جاهلی بوده است که دو نوع آن به عنوان ایلاء و ظهار مشهور است. قرآن کریم و فقه اسلامی تعدد زوجات را که حد و حصری نداشته است، محدود می ‌سازد. بی ‌بندوباری جنسی را نی ز با تعی ی ن تعزی رات و حدود، مهار کرده و رابطة جنسی را سامان می ‌دهد. به نظر می ‌رسد هر چه گوشه و زوایای جاهلی ت بی شتر کاوی ده و شناخته شود، اهمی ت و قدر اسلام بی شتر شناخته می ‌شود.
در دورة جاهلی ت، وابستگی قبی له‌ای در بی ن اعراب بدوی و حتی اهل شهر قوت تمام داشته است و بدوی جامعه را در واقع بر وحدت قبی له‌ای استوار می ‌دانسته است. وابستگی قبی له‌ای به حدّی قوی بود که اسلام نتوانسته بود آثار آن را از می ان بردارد، در آن دوره دشمنی در می ان قبایل، اگرچه نسبت به گذشته کاهش ی افته بود اما همچنان دوام داشت حتی در زمان حاضر نی ز وجود دارد. عرب‌های جاهلی به جهت داد و ستد و زی ارت اماکن مقدس و شرکت در بازارهای موسمی، در چهار ماه از سال، جنگ را حرام می ‌شمردند. مهمتری ن مکان‌های زی ارتی ، مکه و معروفتری ن بازارهای موسمی، بازار عکاظ بود.
در روابط اجتماعی نی ز غارت و جنگ و جدل قبی له‌ای جزو نهادهای اجتماعی شده بود. این جنگ‌های قبی له‌ای را که گاه تا چهل سال طول می ‌کشی د «ایام العرب» می ‌گفتند.
در مورد دی ه و قصاص نی ز حد و مرزی نمی ‌شناختند و فقط به کشتن قاتل اکتفا نمی ‌کردند، بلکه متعرض کسان و قبی له او هم می ‌شدند. غالباً هر خونخواهی و قصاص، به جنگ طایفگی دامنگی ری تبدی ل می ‌شد. به نحوی که احکام قرآنی و اسلامی که فقط کشتن ی ک تن را در برابر ی ک تن آن هم با شرایطی روا می ‌شمرد، ی ک قانون اصلاحی و انقلابی عظی م است. از سوی دی گر از دی رباز ربا در معاملات و مناسبات مردم جاهلی وارد شده بود. همچنی ن در روابط جنسی بی ‌بندوبار بودند و فحشا، از جمله به صورت به کار گرفتن کنی زکان در فاحشه‌خانه‌ها به صورت علنی برقرار بوده است.
از نظر دی نی چنانکه اشاره شد، تقدس دادن به انواع بتواره‌ها از جمله سنگ‌ها و توتم‌های گی اهی و زراعی ( از جمله پرستش درختی به نام ذات الانواط) و حی وانی (از جمله بُحی ره، سائبه، وصی له و حام) که در قرآن نیز به آنها اشاره و نهی شده است و ستاره‌پرستی رواج داشت. ستاره‌پرستی عرب جاهلی بی شتر در جنوب عربستان و شامل پرستش الهة منسوب به ماه از جمله وَد و عائم و پرستش خورشی د و زهره بود. چنانکه نهی از پرستش ماه و خورشی د در سورة فصلت آمده است.[11] احترام عرب جاهلی به سنگ‌هایی که در سفرها از حومه کعبه بر می ‌داشت و همراه خود می ‌برد کم‌کم گسترش ی افته و هر قبی له‌ای بتی برای خود داشت. ابن‌هشام و کلبی برآنند که عمروبن لحی اولی ن کسی بوده است که در عرب بت پرستی ده است و بحی ره و سائبه و وصی له و حام را (به صورت توتم) تحری م کرده است و در سفر تجارتی خود به شام، بت هبل را همراه آورده و در کعبه نهاده است. قوم هذی ل، سُواع را می ‌پرستی د. قضاعه و قبی لة کلب وَد را می ‌پرستی د و قوم لحی و مذحِج و اهل جُرَش، ی غوث را می ‌پرستی ده است.[12] اینها بت‌هایی بوده که همراه با دو بت دی گر در قرآن کری م نام برده شده است، ی عنی ی عوق که قوم خَی وان آن را می ‌پرستی ده و نسر که به قول ابن‌هاشم قوم ذوالکلاع و به قول کلبی قبی لة حمی ر آن را می ‌پرستی ده‌اند. سه بت دی گر نی ز در قرآن کری م ی اد شده است: 1. عُزّی که به قول ابن‌هشام بنی‌کنانه و به قول کلبی ، قری ش آن را می ‌پرستی ده است. 2. منات که اوس و خزرج آن را می ‌پرستی ده‌اند و حضرت علی (ع) در فتح مکه، منات را سرنگون کرد. 3. لات که قوم ثقی ف در طائف آن را می ‌پرستی د.[13]
حاصل آنکه در فتح مکه به همت حضرت رسول(ص) و دستی اری علی بن ابی طالب(ع) حدود 360 بت و بتواره از صحن و حری م کعبه سرنگون و قلع و قمع گردی د. اما چنانکه اشاره شد اندی شة توحی دی نی ز به صورت فردی و گروهی در عصر جاهلی سابقه داشته است. چنانکه عبدالمطلب به ایی ن حنی ف- نوعی توحی د ابراهی می - اعتقاد داشت و زی د بن عمرونفی ل که اسلام را درک نکرد، از عبادت بتان اکراه داشت و محضر حضرت محمد(ص) را پی ش از بعثت دری افته بود. و قی س بن ساعده، ادی ان توحی دی و معاد را باور داشت. همچنی ن نابغة ذبی انی و زهی ر بن ابی ‌سلمه و چند تن دی گر.[14] مسعودی نی ز از ایمان قی س بن ساعده و رئاب شنی و بحی رای راهب که در ایام فترت قائل به وجود خداوند بوده‌اند سخن می ‌گوی د.[15]
در قرآن کری م چهار بار کلمة جاهلی ت به کار رفته است، ی ک بار دربارة گروهی از ی اران پی امبر(ص) که با اکراه و نفاق، در جنگ احد شرکت کرده بودند، می ‌فرماید: «و گروهی دی گر هم بودند که فقط در غم جان خوی ش بودند و اندی شه‌های ناسزاواری دربارة خداوند داشتند که همچون پندارهای جاهلی ت[ظن‌الجاهلی ة] بود.»[16] بار دوم از پی روی از حُکم‌الجاهلی ة (احکام و عملکردهای جاهلی ت) نهی و توبی خ می ‌فرماید.[17] بار دی گر در خطاب و هشدار به زنان پی امبر(ص) آنان را از جلوه‌گری همچون عهد اوایل جاهلی ت [تبرّج الجاهلی ة الاولی ] نهی می ‌فرماید.[18] و بار آخر در سوره فتح[19] است که از کفار مکه که در دل‌هایشان حمی ت جاهلی ت هست، سخن می ‌گوی د. جز این موارد، در قرآن کری م - بدون کاربرد لفظ جاهلی ت - بارها به بعضی عقاید[20] و احکام[21] و برخی آداب و عادات و اخلاق رذی لة جاهلی ت[22] اشاره شده است. اشعار شعرای جاهلی در تاری خ، لغت، شعر و ادب عرب اهمی ت فراوان دارد. این اشعار جاهلی اگر چه در صحت بعض ی ا تمام آنها شک و تردی د شده است، لی کن به هر حال مظهر واقعی حی ات و شعور و زبان عرب آن دوره است و مروت جاهلی ، که مایة عمدة غالب این اشعار و اساس اخلاق و سلوک عرب بدوی در این دوره بوده است، عبارتست از اهتمام در حفظ آبرو و ناموس، سعی در دفاع از مهمان و پناهنده، حمایت از قبی له و خوی شاوند، و تهور و دلاوری در گرفتن انتقام از دشمن؛ و این رسوم و قواعد از اسباب وجود جنگ و نزاع دائم بی ن قبایل عرب بوده است.
نهج‌البلاغه کهن‌تری ن منبعی است که اشارتی دربارة جاهلی ت دارد. حضرت امی رالمؤمنی ن(ع) جاهلی ت را با صفت «الجهلاء» ی اد می ‌کند[23] که نشان می ‌دهد «جاهلی ت» را به معنای جهالت و نادانی می ‌گی رد. حضرت در آغاز خطبة 26 می ‌فرماید: «همانا خدا محمد را برانگی خت، تا مردمان را بترساند و فرمان خدا را چنانکه باید برساند، آن هنگام شما ای مردم عرب، بدتری ن ایی ن را برگزی ده بودی د و در بدتری ن سرای خزی ده، منزلگاهتان سنگستان ناهموار، همنشی نان گرزه، مارهای زهردار، آبتان تی ره و ناگوار و خوراکتان گلوآزار، خون ی کدی گر را ری زان، از خوی شاوند بری ده و گری زان، بت‌هاتان همه جا برپا، پای تا سر آلوده به خطا.» همچنی ن: «همچون بدخوی ان جاهلی ت مباشی د که نه در دی ن فهم دارند و نه شناسای کردگارند... .»[24] و نیز: «او را برانگی خت، در حالی که مردم سرگردان بودند و بی راهة فتنه را می ‌پی مودند. هوا و هوسشان سرگشته ساخته، بزرگی ‌خواهی ‌شان به فرودستی انداخته، از نادانی جاهلی ت خوار، سرگردان و در کار نااستوار، به بلای نادانی گرفتار او که درود خدا بر وی باد، خی رخواهی را به نهایت رساند، به راه راست رفت و از طری ق حکمت و موعظة نی کو، مردم را به خدا خواند.»[25]
از بعض ایات قرآن و احادی ث معصومی ن چنی ن استفاده می ‌شود که پس از اسلام نی ز جاهلی ت واقع شده و عده‌ای از مردمان با همان وی ژگی ‌ها و معی ارهای جاهلی در جامعة مسلمی ن ظاهر شده‌اند.[26] چنانکه در حدی ثی از امام باقر(ع) این معنا آمده است،[27] و در حدی ثی از رسول اکرم(ص) است که فرمود: «من بی ن دو جاهلی ت برانگی خته شده‌ام که آخری ن آنها بدتر از اولی ن آن می ‌باشد.»[28] در حدی ثی از امام باقر(ع) آمده است: «همانا مردم بعد از ارتحال رسول خدا(ص) به [وضع] اهل جاهلی ت برگشتند.»[29] مرحوم علامة شعرانی چنی ن گفته است: «جاهلی ت اولی به اصلاح امروزه، آن دورة توحش انسان است که هنوز قواعد مدنی ت را نی افته، خود را پای‌بند احکام نساخته بود. در آن عهد مردان و زنان بر حسب غری زة حی وانی با ی کدی گر معاشرت داشتند، پس از آنکه قومی متمدن شدند و محاسن آداب، مکارم اخلاق و احکام و شرایع را پذی رفتند، هرگاه باز به توحش بازگردند و شرم و حی ا می ان آنها ضعی ف گردد و مراعات آداب نی کو فراموش شود، جاهلی ت ثانی است. بی ‌عفتی و لاقی دی زنان از لوازم توحش نوع بشر است آن‌گاه که زندگی شان نزدی ک به روش حی وانات بود، خداوند زنان را از آن‌گونه رفتار منع کرد ... .»[30]

. برگرفته از دایرةالمعارف تشیع، ج 5، ص 281.
[1]. مفتاح کنوز السنه، ذی ل «الجاهلی ه».
[2]. مطالعات اسلامی ، ج 1.
[3]. سی ره رسول الله، ص 83.
[4]. فرقان/ 63.
[5]. نهج‌البلاغه، خطبة 33.
[6]. نساء/ 11.
[7]. نحل/ 57.
[8]. انعام/ 137 و 151؛ اسراء/ 31؛ تکوی ر/ 8.
[9]. بقره/ 229.
[10]. بقره/ 230.
[11]. فصلت/ 37.
[12]. سی رت رسول‌الله، ص 100 به بعد؛ اصنام کلبی ، ص104 به بعد.
[13]. نجم/ 19و20.
[14]. پی شگفتار ترجمة کتاب الاصنام، به قلم جلال نایی نی ، ص7.
[15]. ترجمه مروج الذهب، ج1، ص 458.
[16]. آل‌عمران/ 154.
[17]. مائده/ 50.
[18]. احزاب/ 33.
[19]. فتح/ 26.
[20]. زمر/ 3.
[21]. بقره/ 173؛ مائده/ 3.
[22]. بقره/ 189.
[23]. نهج‌البلاغه، خطبة 95.
[24]. همان، خطبه 166.
[25]. همان، خطبة 95؛ برای موارد دی گر تصنی ف نهج‌البلاغه، بخش50.
[26]. از جمله: ایة 144 آل‌عمران و 25 محمد و 23 احزاب به انحراف‌هایی بعد از هدایت و جاهلی تی بعد از اسلام اشاره دارد.
[27]. بحارالانوار، ج 22، ص 189.
[28]. معجم احادی ث الامام المهدی ، ج 1، ص 44.
[29]. کافی ، ج 8، ص 296.
[30]. نثر طوبی ، ص 69.

امضای eiman5
جرياني در کشور به راه افتاده که هر روز با تهمت و افترا به دنبال تخريب ياران نزديک ما هستند، اين در حالي است که براي من روشن است که هدف آنها زدن احمدي نژاد است، اما از آنجا که اين جريان و گروه ها آنقدر ضعيف هستند که نمي توانند هزينه تخريب احمدي نژاد را بپردازند، از اين رو تلاش مي کنند اطرافيان احمدي نژاد را مورد هجمه قرار بدهند... رياست محترم جمهور

eiman5 آنلاین نیست.  
Digg this Post!Tweet this Post!Share on FacebookShare on google+
پاسخ با نقل قول
لینک ها
The Following User Says Thank You to eiman5 For This Useful Post:
پاسخ

آموزش قرار دادن مطلب ، نظر و فعاليت در نورآسمان

لیست کامل لینک های جالب و مفید لینکدانی نورآسمان


برچسب ها
پيامبر اعظم (ص), امي, جاهليت


کاربران در حال دیدن موضوع: 1 نفر (0 عضو و 1 مهمان)
 
کاربران دعوت شده

ابزارهای موضوع جستجو در موضوع
جستجو در موضوع:

جستجوی پیشرفته
نحوه نمایش

مجوز های ارسال و ویرایش
شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
شما نمیتوانید فایل پیوست در پست خود ضمیمه کنید
شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید

BB code هست فعال
شکلک ها فعال است
کد [IMG] فعال است
کد HTML غیر فعال است
Trackbacks are فعال
Pingbacks are فعال
Refbacks are فعال


موضوعات مشابه
موضوع نویسنده موضوع انجمن پاسخ ها آخرين نوشته
سيرى دوباره در آيات حجاب محبّ الزهراء مباحث مرتبط با حجاب ، عفاف و امور بانوان 0 31-12-2010 15:55
نجوا با عاشورا و ... محبّ الزهراء عاشورا خون خدا جاری در رگهای تنزیل[ویژه نامه محرم] 0 15-12-2010 23:35
عاشورا، اتحاد بزرگ اسلامى ، و سخنى از ((دارالتقريب )) مصر محبّ الزهراء عاشورا خون خدا جاری در رگهای تنزیل[ویژه نامه محرم] 0 14-12-2010 13:15
ترجمه و شرح (بأبي انت و امي و نفسي لک الوقاء و الحمي) hossein moradi امام زمان عجل الله تعالی فرجه 0 15-10-2010 22:55
آداب طبّ و پزشكى در اسلام با مختصرى از تاريخ طبّ vorojax پزشکی و بهداشتی 12 12-09-2008 15:56

TwitterFacebookGoogle Plushttps://telegram.me/basijtvRSS Feed@basijtv

مسئولیت مطالب و نظرات مندرج در سایت بر عهده شخص ارسال کننده بوده و سایت نورآسمان هیچ گونه مسئولیتی در قبال موضوعات مطرح شده ندارد.
در صورت تمایل با رایانامه سایت به ادرس nooreaseman@chmail.ir تماس حاصل کنید.


اکنون ساعت 08:40 برپایه ساعت جهانی (GMT - گرینویچ) +3.5 می باشد.


Powered by: vBulletin Version 3.8.7
Copyright © 2000-2006 Jelsoft Enterprises Ltd.
Search Engine Friendly URLs by vBSEO 3.5.2

vBFarsi Language Pack Version 4.0 beta1